/** code Hien thi Favicon */ /** Ket thuc code Hien thi Favicon */
Tổng quan hệ sinh thái Filecoin - HiddenGem Team

Tổng quan hệ sinh thái Filecoin

Ecosystem

Tổng quan hệ sinh thái Filecoin

Ecosystem

Tổng quan hệ sinh thái Filecoin

Ecosystem

Tính sẵn có và tính toàn vẹn của dữ liệu

Hầu hết mọi người dùng Internet đều dựa vào các dịch vụ tập trung để lưu trữ và xử lý dữ liệu. Điều này có hai thiếu sót lớn: người dùng không còn toàn quyền kiểm soát dữ liệu của họ và khó xác minh tính toàn vẹn của dữ liệu. Để giải quyết những thiếu sót này, một thế hệ giao thức mới và mạng ngang hàng đã kích hoạt các dịch vụ đám mây và lưu trữ phi tập trung. Một giao thức nổi bật có tên là Filecoin, cung cấp sự đảm bảo kinh tế crypto dữ liệu tồn tại và có thể được truy cập bất cứ lúc nào.

Nói một cách đơn giản, Filecoin là một phiên bản ngang hàng của AWS thường xuyên xác minh tính khả dụng và tính toàn vẹn của dữ liệu. Điều này có thể thực hiện được nhờ các giao dịch được thương lượng trên các thị trường mở cho các dịch vụ dữ liệu.

Giao dịch trong Open Markets

Thỏa thuận lưu trữ giống như một thỏa thuận cấp dịch vụ (Service Level Agreement – SLA) được thực thi trên Filecoin blockchain. Thỏa thuận lưu trữ là thỏa thuận trong đó người dùng trả phí cho nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ để lưu trữ dữ liệu của họ. Các điều khoản của thỏa thuận bao gồm số tiền phí và thời hạn của thỏa thuận lưu trữ.

Môi trường Open-Market khuyến khích các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ cung cấp dung lượng lưu trữ của họ một cách hiệu quả. Có nghĩa là, giá cả được xác định bởi động lực cung và cầu, chứ không phải là một cấu trúc giá cố định. Để khuyến khích các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ tham gia vào các giao dịch, Filecoin thưởng cho họ bằng native token (FIL) của mạng.

Filecoin có hai chức năng để giữ an toàn cho dữ liệu. Đầu tiên, nó sử dụng cryptoeconomic guarantee xác minh việc lưu trữ zero-knowledge proofs. Thứ hai, nó sử dụng một hình phạt kinh tế : Nếu dữ liệu không thể truy xuất được hoặc việc lưu trữ không thành công, các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ sẽ bị phạt thông qua tài sản thế chấp bị khóa. Để thực thi điều này, giao thức Filecoin yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ gửi hai verifiable cryptographic proofs đang diễn ra. Trước tiên, Proof of Replication xác minh rằng dữ liệu đã được sao chép hoàn toàn. Sau thành công của lần kiểm tra ban đầu, các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ sử dụng Proof of Spacetime mỗi ngày để chứng minh một phần dữ liệu ngẫu nhiên vẫn được lưu trữ và có sẵn để truy xuất trong suốt thời gian của thỏa thuận. Mọi thất bại đều dẫn đến một quả hình phạt.

Để truy xuất dữ liệu, người dùng trả tiền cho nhà cung cấp dịch vụ truy xuất để tìm nạp dữ liệu cho họ. Không giống như các giao dịch lưu trữ, được xử lý on-chain, các giao dịch truy xuất có thể xảy ra off-chain. Điều này dẫn đến quá trình truy xuất dữ liệu nhanh hơn.

Công nghệ trong Nutshell

Filecoin được xây dựng trên nền tảng của Hệ thống tệp liên hành tinh (InterPlanetary File System – IPFS), đóng vai trò là lớp lưu trữ và chia sẻ dữ liệu phân tán của mạng Filecoin. Mặc dù một số người sử dụng Filecoin và IPFS thay thế cho nhau, nhưng có sự khác biệt quan trọng giữa hai loại này.

IPFS giống như torrent trên steroid. Tương tự như torrent trackers, IPFS sử dụng dấu vân tay của dữ liệu. Không giống như torrent, IPFS tận dụng một mạng ngang hàng toàn cầu. Về cơ bản, IPFS cho người dùng biết dữ liệu của họ đang ở đâu, nhưng nó thiếu cơ chế tích hợp để khuyến khích lưu trữ dữ liệu, điều này đã dẫn đến sự phát triển của Filecoin ngay từ đầu. Do đó, Filecoin bổ sung cho IPFS và tạo điều kiện cho một thị trường mở để lưu trữ với sự đảm bảo, về cơ bản làm cho Filecoin trở thành Incentive Layer của IPFS.

IPFS có thể được coi là một phiên bản ngang hàng của HTTP, với một bước ngoặt quan trọng. Các URL truyền thống và đường dẫn tệp xác định tệp theo vị trí địa lý cụ thể của nó trên máy chủ. IPFS sử dụng content address để lưu trữ dữ liệu một cách hợp lý. Nó tham chiếu đến một tệp bằng những gì trong đó, tức là bằng nội dung của nó. Content address là duy nhất và là kết quả của quá trình hashing, về cơ bản là quá trình cryptographic compression thành một chuỗi ký tự dài. Khi truy xuất một tệp, mạng chỉ cần hash của tệp đó để định vị các nodes lưu trữ nội dung của tệp đó.

Network Dynamics

Nhờ chính sách thị trường mở và cơ chế khuyến khích, Filecoin đã có thể thu hút dung lượng lưu trữ đáng kể. Bất kể điều kiện thị trường như thế nào, dung lượng lưu trữ cam kết của Filecoin đã tăng đều đặn kể từ năm 2020 lên hơn 16.000 PiB, tương đương với khoảng 65.000 bản sao của Wikipedia hoặc 1.600 kho lưu trữ phim Netflix tính đến tháng 3 năm 2022. Dung lượng mạng đến từ hơn 3.900 nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ phi tập trung được phân phối xung quanh toàn cầu.

Nhu cầu Filecoin là gì?

Nhu cầu về Filecoin đến từ cả các trường hợp sử dụng lưu trữ dành riêng cho Web2 và Web3. Việc tăng thêm dung lượng lưu trữ bị ràng buộc trong các giao dịch sẽ định lượng nhu cầu về Filecoin. Tuy nhiên, khi phân tích nội dung cơ bản trong các giao dịch lưu trữ, rất khó để phân biệt giữa lưu trữ hữu ích và lưu trữ ngẫu nhiên được tạo ra như một cách để các nhà cung cấp lưu trữ lạm dụng mạng.

Để tăng lượng dung lượng lưu trữ hữu ích trên Filecoin, chương trình ưu đãi Filecoin Plus đã được phát triển. Chương trình khuyến khích các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ tham gia vào các giao dịch đã xác minh bằng cách tăng tỷ lệ block rewards của họ theo thời gian.

Dòng tiền vào thỏa thuận lưu trữ đã tăng từ 400 TiB vào tháng 10 năm 2020 lên hơn 7.600 TiB vào tháng 3 năm 2022 và Filecoin Plus đã đóng góp vào sự tăng trưởng đó. Kể từ Q4 năm 2021, đã có sự chuyển đổi từ dòng vốn giao dịch thông thường của Filecoin (dữ liệu chưa được xác minh) sang dòng vốn giao dịch chủ yếu là Filecoin Plus đã được xác minh.

Dung lượng lưu trữ đã sử dụng trên mạng (tức là các giao dịch lưu trữ đang hoạt động) đã tăng đều đặn từ 0.25 PiB (1 PiB = 1024 TiB) vào tháng 10 năm 2020 lên 45 PiB vào tháng 3 năm 2022. Như được hiển thị bên dưới, hơn 26 PiB là kết quả của các giao dịch Filecoin Plus, đại diện 57% tổng số giao dịch đang hoạt động trên mạng.

Sự sụt giảm gần đây của Filecoin các giao dịch thường xuyên của Filecoin Plus cho thấy rằng cơ chế khuyến khích dữ liệu đã được xác minh đang hoạt động theo kế hoạch. Sự sụt giảm đột ngột về các giao dịch Filecoin thông thường đang hoạt động vào tháng 12 năm 2021 là kết quả của việc một số nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ offline. Khoản lỗ đã được đền bù bởi các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ khác nhận được và góp phần vào sự tăng trưởng trong các giao dịch đang hoạt động của Filecoin Plus kể từ tháng 1 năm 2022. Do đó, tổng khối lượng giao dịch đã phục hồi hoàn toàn.

Trong khi cung vượt quá cầu, dung lượng lưu trữ chỉ là một mặt của câu chuyện. Điều quan trọng không kém là dung lượng lưu trữ đã sử dụng trên mạng. Với 45 PiB dung lượng lưu trữ đã sử dụng và 16.000 PiB dung lượng lưu trữ, Filecoin có tỷ lệ sử dụng lưu trữ là 0.3%. Để xem xét các số liệu mạng này, các nhà cung cấp lưu trữ phi tập trung cạnh tranh, như Sia và Storj, có dung lượng mạng tương ứng là 6 PiB và 14 PiB. Tổng mức sử dụng bộ nhớ của Sia và Storj lần lượt là 2.2 PiB và 8.6 PiB. Về tỷ lệ sử dụng lưu trữ, Sia và Storj lần lượt vượt qua Filecoin với 36% và 60%. Mặc dù Arweave có 0.05 PiB dữ liệu được lưu trữ, nó đã không được đưa vào vì dữ liệu được lưu trữ của nó không đáng kể so với các mạng lưu trữ khác: Trong khi nó đang phát triển từ một cơ sở tương đối nhỏ.

Mặc dù việc giới thiệu chương trình Filecoin Plus là một bước tiến nhưng có một nỗ lực phối hợp để ươm tạo các doanh nghiệp mới và các trường hợp sử dụng để xây dựng trên Filecoin. Hệ sinh thái Filecoin được hướng tới việc tích hợp nhiều trường hợp sử dụng khác nhau: Từ lưu trữ phi tập trung cho NFT, đến phát trực tuyến nhạc và video, đến metaverse và gaming.

Hệ sinh thái của các nhà phát triển

Filecoin được hỗ trợ tích cực bởi một số tổ chức với mục tiêu chung là phát triển hệ sinh thái Filecoin. Các tổ chức này kết hợp với nhau để thành lập Ecosystem Working Group. Trách nhiệm của những người tham gia Ecosystem Working Group bao gồm duy trì và nâng cấp các giao thức cơ bản, hỗ trợ sự phát triển của hệ sinh thái và tạo điều kiện cho việc quản trị. Các tổ chức nổi bật nhất trong nhóm bao gồm Protocol Labs, Filecoin Foundation và Outercore. 

Các tổ chức này đã tích cực phát triển kênh các nhà phát triển và nhà xây dựng thông qua các hoạt động như hackathons, accelerators, grants, mentorship và growth support. Phễu được thiết kế để giúp các nhóm và dự án ở giai đoạn đầu đạt được điểm sẵn sàng nhận tài trợ và đầu tư. Kết quả hơn 330 dự án hiện đang được xây dựng trên Filecoin và IPFS. Dưới đây là bảng phân tích kênh, hiển thị tiến trình của các dự án theo thời gian, được nhóm theo giai đoạn tăng trưởng của chúng.

Mục tiêu chính cho năm 2022 là cho phép càng nhiều dự án giai đoạn đầu trong hệ sinh thái chuyển thành các doanh nghiệp chính thức – phát triển từ các giai đoạn ban đầu đến hết Series D và nhiều hơn nữa.

Nhìn chung, hệ sinh thái đã phát triển đáng kể về khả năng tích hợp với các ứng dụng và ứng dụng khách, các công cụ dành cho nhà phát triển và cơ sở hạ tầng. Gần đây, Ecosystem Working Group đã ưu tiên giúp người dùng cuối và nhà phát triển làm việc với Filecoin dễ dàng hơn. Điều này đã dẫn đến sự phát triển của các dịch vụ như Textile Powergate, Estuary và NFT.Storage. 

Xét về các sáng kiến ​​đáng chú ý vào năm 2022, sự ra mắt sắp tới của Filecoin Virtual Machine (FVM) rất đáng được chú ý. FVM được thiết lập để mở khóa các bộ lưu trữ ban đầu có thể lập trình (ví dụ: storage bounties, auctions), bridges với khả năng tương tác cross-chain (ví dụ: với Ethereum, Solana, NEAR), DAO lấy dữ liệu làm trung tâm, cũng như các giải pháp L2 (chẳng hạn như hệ thống danh tiếng, lấy mẫu tính khả dụng của dữ liệu, các loại fabrics tính toán và Content Delivery Networks phù hợp với khuyến khích).

Các trường hợp sử dụng chính tận dụng Filecoin

Hệ sinh thái Filecoin lớn và nhanh chóng mở rộng, tự định vị để trở thành xương sống của web phi tập trung. Với nhu cầu ngày càng tăng về lưu trữ đám mây, Filecoin cung cấp một giải pháp thay thế phi tập trung cho các nền tảng tập trung phổ biến. Nhiều trường hợp sử dụng bổ sung đã xuất hiện và những trường hợp mới được đảm bảo sẽ thành hiện thực trong tương lai gần. Bốn danh mục chính đã nhận thấy nhu cầu cao:

  1. lưu trữ NFT và Web3
  2. Lưu trữ vĩnh viễn và bộ dữ liệu Web2
  3. Metaverse và gaming
  4. Âm thanh và video.

NFT Storage

Trong mùa hè năm 2021, NFTs trở thành tâm điểm chú ý chính. Được thúc đẩy bởi các hiệu ứng mạng, NFT đã thống trị bối cảnh crypto dưới dạng social media profile pictures, tác phẩm mỹ thuật, đồ sưu tầm, âm nhạc v..v. Một số lượng lớn NFT thường trỏ đến các vị trí lưu trữ off-chain cho siêu dữ liệu của họ vì việc lưu trữ nó on-chain không khả thi. Không lâu sau sự cường điệu vào năm 2021, một phần lớn siêu dữ liệu NFT không được lưu trữ theo cách phi tập trung, bất biến, khiến nội dung và giá trị của các NFT gặp rủi ro. Để giải quyết thiếu sót này, NFT.Storage đã được phát triển.

NFT.Storage sử dụng Filecoin và IPFS để cung cấp giải pháp lưu trữ phi tập trung đơn giản dành riêng cho nội dung và siêu dữ liệu NFT. Nó tập trung vào việc lưu trữ dự phòng vĩnh viễn thông qua các máy chủ IPFS chuyên dụng được quản lý bởi NFT.Storage và Filecoin. Bằng cách tham gia vào chương trình ưu đãi Filecoin Plus, NFT.Storage có thể cung cấp miễn phí số lượng lưu trữ không giới hạn cho NFT.

Ra mắt vào tháng 4 năm 2021, NFT.Storage đã hỗ trợ tính lâu dài của hơn 40 triệu lượt tải lên dữ liệu NFT, tổng cộng lên đến hơn 260 TB dữ liệu. Sự đơn giản của dịch vụ đã cho phép nhiều người dùng từ các nghệ sĩ cá nhân đến các thị trường lớn như OpenSea, MakersPlace, MagicEden, Holaplex, Jigstack và Galaxy tận dụng khả năng lưu trữ NFT vĩnh viễn.

Web3 Storage

Filecoin nhằm mục đích trở thành storage layer của Web3. Để đạt được mục tiêu đó, Filecoin có các cầu nối lưu trữ và hợp tác liên tục với các blockchain và nền smart contract khác nhau. Một trong những ví dụ gần đây nhất là Polygon. Mục tiêu của sự hợp tác là đáp ứng nhu cầu lưu trữ và cơ sở hạ tầng của các nhà phát triển cho các games và các dự án Web3 liên quan đến NFT. Đáng chú ý, các nhà phát triển Polygon có thể dễ dàng sử dụng Filecoin thông qua cầu lưu trữ. Filecoin cũng đã chứng kiến ​​sức hút ngày càng tăng trong hệ sinh thái Solana với một số giao thức và thị trường NFT cung cấp hỗ trợ bản địa, bao gồm Metaplex, Magic Eden và Holaplex.

Để đơn giản hóa việc xây dựng ứng dụng Web3 trên Filecoin, nhóm đã khởi chạy Web3.Storage. Nó cho phép các nhà phát triển lưu trữ và truy xuất dữ liệu trực tiếp trên Filecoin thay vì xử lý các mạng lưu trữ phi tập trung phức tạp.

Web3.Storage sử dụng dự phòng để lưu trữ dữ liệu trên nhiều máy khai thác Filecoin và các nút được phân phối theo địa lý trên IPFS. Các nút IPFS này được điều hành bởi nhóm Web3.Storage. Ngoài ra, dịch vụ còn cung cấp dung lượng lưu trữ miễn phí vô thời hạn với dữ liệu không giới hạn. Điều này được thực hiện nhờ tính kinh tế của cơ chế Filecoin Plus. Nhìn chung, Web3.Storage đã có sự tăng trưởng ổn định kể từ khi ra mắt, tăng từ 3 triệu lượt tải lên vào tháng 8 năm 2021 lên 16 triệu vào tháng 3 năm 2022.

Bộ nhớ vĩnh viễn & bộ dữ liệu Web2

Tương tự như Arweave, Lighthouse cho phép người dùng Filecoin lưu trữ vĩnh viễn các tệp với một mức giá cố định. Ngoài ra, Filecoin Virtual Machine sẽ cho phép tự động lưu trữ vĩnh viễn thành các smart contracts. Một trường hợp sử dụng nổi bật để lưu trữ vĩnh viễn là lưu trữ dữ liệu. Với quy mô của Filecoin, mục tiêu là làm cho việc lưu trữ lưu trữ tiết kiệm chi phí nhất có thể – về cơ bản trở thành một mặt hàng cho các nhà phát triển xây dựng ứng dụng trên Filecoin. Điều này cho phép tạo ra và bảo tồn lớp thông tin cho nhân loại.

Shoah Foundation là một dự án thiết yếu nhằm lưu trữ những lời chứng thực từ những người sống sót sau cuộc diệt chủng. Khi nói đến các bộ dữ liệu công cộng lớn, dự án Internet Archive lưu trữ các trang web và tài liệu để công chúng truy cập bằng cách sử dụng Filecoin. Ngoài ra, Zarr và GainForest lưu trữ các bộ dữ liệu công cộng lớn với mục tiêu ngăn chặn các thảm họa thiên nhiên liên quan đến biến đổi khí hậu. Dự án Zarr cung cấp dữ liệu khí hậu cho các nhà nghiên cứu để phân tích trên quy mô lớn. GainForest thúc đẩy hình ảnh vệ tinh để chống lại tác động của biến đổi khí hậu.

Metaverse và Gaming

Có một thế hệ mới các trường hợp sử dụng metaverse và gaming tận dụng Filecoin và IPFS. Khía cạnh phổ biến cơ bản của những trường hợp sử dụng này là kiếm tiền từ người dùng. Theo nghĩa này, Blockbets và Gala Games hỗ trợ tạo doanh thu và thanh toán cho người chơi. Khi nói đến việc kiếm tiền từ nghệ sĩ, Mona hỗ trợ các nghệ sĩ trưng bày các tác phẩm cao cấp của họ trong không gian ảo và bán chúng cho các nhà sưu tập. Metaverse AI đưa các tương tác của con người lên một tầm cao mới: nó cho phép game thủ chơi và kiếm tiền từ các tương tác của họ với những người ảo được hỗ trợ bởi AI khác trong game.

Âm thanh và video

Gần đây, một số ứng dụng âm thanh và video tận dụng Filecoin và IPFS đã đạt được sức hút đáng kể. Ví dụ: các lựa chọn thay thế Web3 cho Spotify hoặc SoundCloud. Audius là một dịch vụ phát trực tuyến nhạc trông giống như SoundCloud, nhưng sử dụng IPFS. Currents.fm và Inflow Music hỗ trợ các cộng đồng gồm những người sáng tạo và quản lý âm nhạc. Huddle01 có thể là lần Thu phóng tiếp theo. Đó là một nền tảng hội nghị truyền hình băng thông thấp được thiết kế riêng cho các cuộc họp từ xa, tập trung vào các cộng đồng NFT.

Người dùng thông thường có thể không biết rằng Audius, Currents.fm, Inflow Music hoặc Huddle01 là phi tập trung hay họ đặc biệt tận dụng Filecoin và IPFS. Tuy nhiên, có một sự thay đổi đang diễn ra đối với các ứng dụng phát trực tuyến Web3 mà người dùng không nhất thiết phải nhận ra.

Khi hệ sinh thái Filecoin phát triển, nhiều trường hợp sử dụng liên tục được phát hiện. Sự phát triển của Filecoin Virtual Machine sẽ mở khóa các trường hợp sử dụng không thể trước đây, tạo ra một lớp trường hợp sử dụng hoàn toàn mới.

Kết luận

Trong khi lưu trữ phi tập trung vẫn còn trong những ngày đầu, hệ sinh thái Filecoin đã phát triển mạnh trong những năm qua. Filecoin và IPFS đã được tận dụng bởi nhiều trường hợp sử dụng, bao gồm NFT, Web3, Gaming, Metaverse và âm thanh / video. Cùng với Filecoin, các lựa chọn thay thế như Arweave, Storj và Sia có thể sử dụng nền tảng của IPFS trên quy mô lớn.

Việc áp dụng các giải pháp lưu trữ phi tập trung và tích hợp các smart contract được xây dựng trên đầu trang có thể mở ra cánh cửa cho các ứng dụng mới. Một cột mốc quan trọng sẽ là việc các trình duyệt lớn áp dụng IPFS. Các sáng kiến ​​dữ liệu mở và máy tính phi tập trung có thể cho phép thế hệ ứng dụng tiếp theo ngoài khả năng lưu trữ.

Thách thức chính đối với Filecoin là chứng minh độ tin cậy của nó với tư cách là nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ và là người cung cấp các dịch vụ Web3 chuyên sâu về dữ liệu. Filecoin và IPFS hoạt động ở đỉnh cao của mô hình Web3 và cung cấp nền tảng thiết yếu cho sự phát triển Web3. Sự thành công của họ phụ thuộc vào việc xây dựng các ứng dụng Web3 dựa trên các giao thức đó.